Το ποδόσφαιρο είναι η ζωή μας!

Βασικές αρχές για την αντιοξειδωτική ρύθμιση και το αντιοξειδωτικό στρες.

Οι ελεύθερες ρίζες είναι άτομα ή κλάσματα μορίων, που διαθέτουν ένα υψηλά αντιδραστικό, ελεύθερο, δηλ. ασύζευκτο ηλεκτρόνιο. Κατά την σωματική δραστηριότητα δημιουργούνται, στο πλαίσιο της φυσιολογικά αυξημένης κατανάλωσης οξυγόνου στην αναπνευστική αλυσίδα, μεταξύ άλλων και ελεύθερες ρίζες (περίπου 6% της κατανάλωσης οξυγόνου). Ελεύθερες ρίζες δημιουργούνται επίσης σε περιπτώσεις φλεγμονωδών αντιδράσεων (oxidative burst), διαδικασιών ισχαιμίας/επαναιμάτωσης καθώς και κατά την αποδόμηση αδενοσίνης (όταν υπάρχει έλλειψη οξυγόνου ή ελλιπής ανασύνθεση του ATP). Λόγω της υψηλής αντιδραστικότητάς τους, οι ελέυθερες ρίζες είναι σε θέση να βλάπτουν βιολογικές δομές και να αλλοιώνουν αρνητικά τις ιδιότητές τους. Συνέπεια είναι οξειδωτικές αλλοιώσεις των ενώσεων πρωτεϊνών και μακρυμορίων (π.χ. νουκλεϊνικών οξέων, ουσιών συνδετικού ιστού) καθώς και λιπιδική υπεροξείδωση σε μεμβράνες και επιφανειακές δομές (π.χ. των λιποπρωτεϊνών, των ερυθροκυττάρων). Η συγκεκριμμένη καταστροφή λειτουργικών και δομικών συστατικών, μέσω ελεύθερων ριζών οξυγόνου, θεωρείται ότι έχει αρνητική επίπτωση και σε παράγοντες της σωματικής αποδοτικότητας.

 

Για τους καλύτερους το καλύτερο.

Λόγω του εξαιρετικά μικρού χρόνου ημιζωής τους, η άμεση ανίχνευση ελεύθερων ριζών, μέσω εργαστηριακών χημικών μεθόδων, είναι δύσκολη. Για τον λόγο αυτό, στην πράξη ανιχνεύεται το στρες από ελεύθερες ρίζες οξυγόνου, μέσω του προσδιορισμού δευτερευόντων προϊόντων υπεροξείδωσης. Πρόκειται για ουσίες, που δημιουργούνται κατά την αντίδραση ελεύθερων ριζών με ενδογενή μόρια και κυρίως με λιπίδια (μηλονική διαλδεϋδη, συζυγή διένια, TBARS κλπ.). Οι ελεύθερες ρίζες όμως δεν βλάπτουν πάντα τα μακρυμόρια, παρά μόνον όταν δεν είναι εφικτή η ουδετεροποίηση της επίδρασής τους. Τέτοια κατάσταση δημιουργείται, όταν υπερισχύουν οι προ-αντιοξειδωτικοί παράγοντες σε σχέση με τους αντιοξειδωτικούς παράγοντες και ονομάζεται οξειδωτικό στρες. Η ανισορροπία αυτή μπορεί να προκληθεί είτε από ελλειπή διατροφή, δηλ. από την ανεπαρκή παροχή αντιοξειδωτικών θρεπτικών ουσιών είτε από την ανεπαρκή αντίδραση προσαρμογής ενδογενών προστατευτικών ενζύμων. Αλλοι παράγοντες, που ευνοούν την κατάσταση οξειδωτικού στρες, είναι διαδικασίες όπως φλεγμονές, βαρειά τραύματα, έντονο άγχος καθώς και η έκθεση σε βλαβερές περιβαλλοντικές επιδράσεις (π.χ. όζον, υπεριώδη ακτινοβολία) ή σε νικοτίνη και οινόπνευμα.